Een origineel parfum is een flacon die is geproduceerd door het huis dat het betreffende merk bezit, of onder diens directe licentie, met de formule en verpakking van dat huis, en met de uitdrukkelijke toestemming van dat huis op de markt is gebracht. Het maakt niet uit door hoeveel legitieme handen de flacon is gegaan voordat hij bij jou terechtkwam, zolang de herkomstketen van de fabrikant tot de huidige verkoper ononderbroken blijft. Een origineel parfum dat je met een factuur bij een erkende distributeur koopt, blijft origineel, ook als je het niet rechtstreeks in de winkel van het parfumhuis hebt gekocht. Het echte verschil zit niet in de plaats waar je het koopt, maar in het bewijs dat de flacon ononderbroken afkomstig is uit een bron die door het merk is erkend.
- Het origineel wordt bepaald door de toestemming van het parfumhuis, niet door de laatste plek waar je het hebt gekocht.
- Een tester, een namaakproduct en een ‘dupe’ zijn drie verschillende dingen, met verschillende regels en risico’s.
- Een factuur van een erkende distributeur is belangrijker dan een batchcode of hologram op zichzelf.
- Een parfum sample (decant) kan net zo origineel zijn als de grote flacon waaruit het is overgegoten, als de herkomst van die flacon is gedocumenteerd.
Wat betekent ‘origineel parfum’ eigenlijk?
Een origineel parfum is een parfum dat is geproduceerd door het huis dat het merk bezit, met de formule en verpakking van dat huis, en met diens toestemming op de markt is gebracht. Zodra die flacon legaal is verkocht, kan de merkeigenaar niet meer bepalen wie hem verder verkoopt: dit is het beginsel van uitputting van intellectuele-eigendomsrechten, waarbij de merkeigenaar na de eerste toegestane verkoop doorgaans het recht verliest om te bepalen wie het product daarna doorverkoopt (bron: Exhaustion of intellectual property rights, Wikipedia). Daarom kan een flacon achtereenvolgens door meerdere legitieme verkopers gaan en blijft hij in elke fase origineel.
Dat verandert ook de vraag die je vóór aankoop zou moeten stellen. ‘Origineel’ betekent niet per se ‘rechtstreeks bij het merk of in de winkel van het parfumhuis gekocht’, maar ‘ononderbroken afkomstig uit een flacon die door het huis dat het merk bezit op de markt is gebracht’. Wanneer de verkoper die lijn kan aantonen, van de erkende distributeur tot aan jou, is de vraag naar originaliteit al beantwoord.
Origineel, tester, namaak en ‘dupe’: vier begrippen die vaak door elkaar worden gehaald
De vier woorden worden in advertenties vaak door elkaar gebruikt, hoewel ze commercieel en juridisch verschillende dingen beschrijven. Als je ze van elkaar onderscheidt, begrijp je precies wat je wordt aangeboden, en niet alleen wat je wordt beloofd.
De tester
Een tester is ook een product dat door het parfumhuis is gemaakt en bedoeld is om in de winkel te proberen: meestal zonder doos of met specifieke vermeldingen op het etiket. Het is geen namaak, want het komt uit dezelfde productie als de commerciële flacon, maar het is ook niet het product dat Decant Parfum als parfum sample (decant) verkoopt en dat afkomstig is uit een volledige commerciële flacon met de gebruikelijke verpakking.
Namaak
Bij namaak worden de naam en het merk van een parfumhuis zonder toestemming gebruikt om het product op het origineel te laten lijken, terwijl het niet uit de productie van dat huis komt. De echte juridische grens tussen namaak en een parfum dat alleen ‘geïnspireerd is door’ een ander parfum, heeft met het merk te maken: er is sprake van merknamaak wanneer een product hetzelfde merk gebruikt of een merk dat verwarring kan veroorzaken over de herkomst ervan (bron: Trademark, Wikipedia). Sommige namaakproducten gaan nog verder en gebruiken een naam die licht afwijkt van het origineel, maar genoeg overeenkomt om een haastige koper te misleiden, terwijl hij op één detail verschilt, juist om directe herkenning te vermijden.
De ‘dupe’ of het parfum dat ‘geïnspireerd is door’
Een ‘dupe’ probeert een bekende geur na te maken met reverse engineering, een praktijk die in de parfumindustrie veel voorkomt (bron: Perfume, Wikipedia), maar gebruikt daarbij niet de naam of het merk van het originele parfum. Juridisch gezien is dit niet hetzelfde probleem als namaak, omdat de geur zelf niet door een geregistreerd merk kan worden beschermd: de functie ervan is juist om op een bepaalde manier te ruiken, en dat effect kan niet exclusief aan één bedrijf worden voorbehouden (bron: Perfume, Wikipedia). Dat betekent niet dat een ‘dupe’ het originele parfum is; het betekent alleen dat het namaken van de geur, zonder het bijbehorende merk, volgens andere regels wordt beoordeeld dan namaak. Decant Parfum verkoopt zulke alternatieven niet en beveelt ze niet aan; deze uitleg is bedoeld om het verschil toe te lichten, niet om je ernaartoe te leiden.
Waarom de herkomstketen ertoe doet: erkende distributeurs en een factuur
Een erkende distributeur koopt flacons rechtstreeks bij het parfumhuis of bij een importeur die door dat huis is goedgekeurd, en krijgt daarvoor een factuur. Dat document is in de praktijk de eerste controleerbare schakel in de herkomstketen: het laat zien waar de goederen het land zijn binnengekomen en via wie, niet alleen wat er op het etiket staat.
Batchcodes, hologrammen en andere beveiligingselementen op de verpakking helpen bij de traceerbaarheid, maar zijn op zichzelf niet onfeilbaar. Antinamaaktechnologieën, van geserialiseerde streepjescodes tot zegels en QR-codes, kunnen op hun beurt worden nagemaakt door producenten van namaakproducten. Dat betekent dat een beveiligingselement op zichzelf geen gedocumenteerde keten van de erkende distributeur tot de verkoper vervangt (bron: Counterfeit consumer goods, Wikipedia).
Een parfum sample (decant) kan in precies dezelfde zin origineel zijn. Als de flacon waaruit het is overgegoten met een factuur van een erkende distributeur het land is binnengekomen, behoudt het parfum sample (decant) die herkomst, ook als het parfum is overgegoten in een kleinere verstuiver die is verzegeld en voorzien van een interne batchcode. De grootte van het flesje verandert niets aan de herkomst van de inhoud.
Wat riskeer je met een namaakparfum?
Het risico is niet alleen commercieel. Namaakcosmetica ondergaat niet dezelfde veiligheidscontroles als originele producten en is aantoonbaar in verband gebracht met reacties zoals ooginfecties of huidallergieën (bron: Counterfeit consumer goods, Wikipedia). De omvang van dit verschijnsel is niet specifiek voor de Roemeense markt, maar geeft wel een idee van de schaal: alleen al de Amerikaanse douane heeft in één jaar, 2016, meer dan 2.000 zendingen met namaakcosmetica in beslag genomen (bron: Counterfeit consumer goods, Wikipedia).
Veelgevraagde nicheparfums zijn geliefde doelwitten voor namaak, juist omdat de vraag het officiële aanbod vaak overstijgt. Een parfum als Creed Aventus, dat in een apart artikel uitgebreid wordt besproken, of een zeldzaam parfum uit het assortiment van Tom Ford, zoals Ombré Leather, trekt precies het soort aandacht dat het voor de maker de moeite waard maakt om een overtuigende namaak te produceren. Naast het risico voor je huid heeft een koper van namaak doorgaans geen echte mogelijkheid om schadevergoeding of vervanging te eisen, omdat er achter het product geen echte commerciële keten zit, maar alleen een schijn daarvan.
Zo controleer je waar het parfum dat je wilt kopen vandaan komt
Vraag de verkoper duidelijk te vertellen waar het product vandaan komt: welke erkende distributeur erachter zit en of hij een factuur kan laten zien, in plaats van alleen in algemene bewoordingen te beweren dat het parfum ‘origineel is’. Een vaag of ontwijkend antwoord zegt doorgaans evenveel als een duidelijk antwoord.
Een prijs die ver onder de marktprijs ligt voor een zeldzaam nicheparfum is een signaal dat om aanvullende vragen vraagt, geen automatische reden om het af te wijzen; sommige aanbiedingen zijn echt, maar het is de moeite waard ze te controleren voordat je hebt betaald, niet erna.
Controleer bij een parfum sample (decant) of de verkoper uitlegt hoe het parfum wordt overgegoten en wat de herkomst van de bronflacon is. Transparantie over het proces zegt evenveel als het etiket op de verstuiver. Je kunt lezen hoe we onze parfum samples (decants) overgieten en waar we onze originele flacons kopen, met factuur, bij erkende distributeurs.
Als het er uiteindelijk alleen om gaat dat de bronflacon origineel en gedocumenteerd is, kun je dat op kleine schaal controleren. Het parfum sample (decant) van Dior Sauvage, een Eau de Toilette met bergamot, peper en ambroxan, komt uit een flacon die met een factuur bij een erkende distributeur is gekocht, precies de herkomstketen die hierboven is beschreven. Het is overgegoten in een hoeveelheid die geschikt is om het uit te proberen voordat je aan een hele flacon denkt. Wie een hogere concentratie van hetzelfde huis wil, kan ook lezen wat een Eau de Parfum betekent, als vergelijking.
Voor de rest van het assortiment, van designerparfums tot alle parfums in de winkel, geldt hetzelfde principe: een gedocumenteerde herkomst, niet alleen een etiket dat dat belooft.
